Content Analysis là gì? Công cụ phân tích tiện lợi

Bill Gates đã từng nói “Content is king”. Hiện nay content đang ngày một chiếm lĩnh vị trí quan trọng trong giới Digital Marketing và dần thống trị tất cả các chiến lược của lĩnh vực này. Nó còn là công cụ giúp đem lại những lợi ích to lớn về hiệu quả kinh doanh. Nội dung càng chất lượng, mang phong cách riêng sẽ làm cho thương hiệu của bạn càng được tin tưởng. Có rất nhiều trang web khác nhau với những nội dung đa dạng, phong phú. Vì vậy, việc phân tích nội dung để làm sao đưa ra được những ý tưởng độc đáo là vô cùng cần thiết trong thời đại như hiện giờ. Dưới đây là bài viết Content Analysis là gì? Công cụ phân tích tiện lợi. Cùng BKNS tìm hiểu nhé! 

1. Tổng quan Content Analysis là gì?

Content Analysis là một công cụ tìm kiếm được sử dụng để xác định các yếu tố bao gồm từ ngữ, chủ đề hoặc ý tưởng mà không cần đưa ra bất kỳ dữ liệu định tính nào. Sử dụng Content Analysis người tìm kiếm có thể định lượng và phân tích sự hiện diện, ý nghĩa và quan hệ của các yếu tố từ ngữ, chủ đề hoặc ý tưởng. Sau đó, các nhà phân tích có thể tự suy luận về những thông điệp trong văn bản mà ko cần tới người viết, khách hàng, thậm chí là văn hóa, thời gian xung quanh văn bản đó.  

Nguồn dữ liệu có thể được lấy từ các cuộc phỏng vấn, câu hỏi mở, các ghi chú lĩnh vực nghiên cứu, các cuộc hội thoại, hoặc là ở bất kỳ nguồn nào có chứa ngôn ngữ (ví dụ như sách, tiểu luận, tạp chí, truyền thông, tài liệu lịch sử). Một người tự học có thể phân tích cấu trúc văn bản bằng chính công cụ này. Để sử dụng Content Analysis thì văn bản phải được mã hóa hoặc được chia nhỏ, thành các danh mục mã có thể quản lý để phân tích.

Dưới đây là 3 nhận xét khác nhau về Content Analysis 

Định nghĩa 1 – Các kỹ thuật phân tích đều được sắp xếp một cách có hệ thống và khách quan các đặc điểm đặc biệt của thông điệp (from Holsti, 1968)

Định nghĩa 2 – Một cách diễn giải và tiếp cận tự nhiên. Nó vừa mang tính chất quan sát, vừa mang tính tường thuật và ít dựa vào các yếu tố thực nghiệm thường được kết hợp với nghiên cứu khoa học (độ tin cậy, tính hợp lệ và tính khái quát) (from Ethnography, Observational Research, and Narrative Inquiry, 1994-2012)

Định nghĩa 3 – Một bước tiến kỹ thuật nghiên cứu mô tả khách quan, hệ thống và định lượng nội dung một cách rõ ràng (from Berelson, 1952)

2. Phân loại Content Analysis

Có hai kiểu loại Content Analysis đó là phân tích khái niệm và phân tích quan hệ. Phân tích khái niệm (conceptual analysis) xác định sự tồn tại và tần suất của các khái niệm trong một văn bản. Phân tích quan hệ (Relational analysis) sẽ phát triển thêm phân tích khái niệm bằng cách xem xét mối quan hệ giữa các khái niệm trong một văn bản. Mỗi loại phân tích có thể dẫn đến các kết quả, kết luận, cách giải thích và ý nghĩa khác nhau.

3. Lợi ích của Content Analysis

• Trực tiếp kiểm tra giao tiếp bằng văn bản: Đây là cơ sở dữ liệu quan trọng để tối ưu hóa các chiến dịch Marketing Online tổng thể, giúp doanh nghiệp tiếp cận đúng đối tượng mục tiêu.
• Cho phép cả phân tích định tính và định lượng
• Cung cấp những hiểu biết có giá trị về lịch sử và văn hóa theo thời gian
• Cho phép gần gũi với dữ liệu
• Dạng mã của văn bản có thể phân tích thống kê

• Phương tiện phân tích đơn giản
• Cung cấp cái nhìn sâu sắc về các mô hình phức tạp về suy nghĩ và sử dụng ngôn ngữ của con người
• Được coi là một phương pháp nghiên cứu tương đối “chính xác”
• Phân tích nội dung là một phương pháp nghiên cứu dễ hiểu và không tốn kém
• Một công cụ mạnh mẽ hơn khi kết hợp với các phương pháp nghiên cứu khác như phỏng vấn, quan sát và sử dụng hồ sơ lưu trữ. Nó rất hữu ích cho việc phân tích tư liệu lịch sử, đặc biệt là để ghi lại các xu hướng theo thời gian.

4. Hạn chế của Content Analysis

• Có thể sẽ rất tốn thời gian
• Đôi lúc có thể bị lỗi, đặc biệt khi phân tích quan hệ (Relational analysis) được sử dụng để nâng cao mức độ giải thích 
• Thường không có cơ sở lý thuyết
• Chưa xử lý được các văn bản phức tạp
• Số lượng từ còn hạn chế
• Thường bỏ qua nội dung tạo ra văn bản, cũng như trạng thái của mọi thứ sau khi văn bản được tạo ra
• Có thể khó tự động hóa hoặc máy tính hóa

Quy trình 6 bước thực hiện Content Analysis chuyên nghiệp

Để phân tích nội dung một cách khoa học và không bị cảm tính chi phối, bạn hãy tuân thủ quy trình dưới đây:

Bước 1: Xác định mục tiêu nghiên cứu

Đừng bắt đầu nếu bạn chưa biết mình tìm kiếm điều gì. Mục tiêu của bạn là muốn biết tại sao đối thủ luôn đứng Top 1 Google? Có phải do nội dung chất lượng, hay thương hiệu của họ gắn liền với một tên miền đẹp và dễ nhớ? Mục tiêu rõ ràng sẽ quyết định cách bạn thu thập dữ liệu ở bước sau.

Bước 2: Chọn mẫu dữ liệu (Sampling)

Bạn không thể phân tích tất cả mọi thứ trên Internet. Hãy giới hạn phạm vi:

• Kênh: Website đối thủ, Fanpage, Group cộng đồng, hay các tài liệu PDF chuyên ngành.
• Thời gian: Dữ liệu trong 6 tháng gần nhất hay 1 năm?
• Số lượng: Chọn ra 10 bài viết có traffic cao nhất hoặc 100 bình luận mới nhất.

Bước 3: Xây dựng hệ thống mã hóa (Coding Scheme)

Đây là bước quan trọng nhất. Bạn cần phân loại dữ liệu vào các “ngăn kéo” cụ thể.

• Ví dụ: Nếu phân tích nội dung Fanpage, bạn có thể chia thành các nhóm mã: Nội dung bán hàng, Nội dung chia sẻ kiến thức, Nội dung giải trí, Nội dung phản hồi khiếu nại.

Bước 4: Thực hiện phân tích và Gán mã

Tiến hành đọc/xem kỹ dữ liệu mẫu và gán chúng vào các nhóm đã lập ở Bước 3. Đây là quá trình “dán nhãn” cho dữ liệu để biến những đoạn văn bản rời rạc thành một hệ thống có cấu trúc.

Bước 5: Kiểm tra độ tin cậy

Nếu có nhiều người cùng tham gia phân tích, hãy đảm bảo mọi người đều hiểu và áp dụng hệ thống mã hóa giống nhau. Điều này nhằm triệt tiêu định kiến cá nhân (Bias), giúp kết quả phân tích mang tính khách quan và chính xác nhất.

Bước 6: Kết luận và đưa ra chiến lược

Từ những con số và nhận xét thu được, hãy đặt câu hỏi: “Dữ liệu này bảo chúng ta nên làm gì?”.

• Nếu đối thủ đang bỏ trống mảng video hướng dẫn, đó là cơ hội cho bạn.
• Nếu khách hàng phàn nàn nhiều về dịch vụ sau bán hàng, bạn cần điều chỉnh nội dung chăm sóc khách hàng ngay lập tức.

Các công cụ hỗ trợ Content Analysis đắc lực

Đừng làm việc chăm chỉ, hãy làm việc thông minh. Tương tự như cách các doanh nghiệp hiện đại sử dụng phần mềm đánh giá chuyển đổi số DTI để định hướng lộ trình công nghệ, bạn cũng cần những công cụ chuyên dụng sau để phân tích nội dung hiệu quả:

• SEMrush & Ahrefs: Bộ đôi quyền lực để phân tích Content Gap (khoảng cách nội dung). Chúng cho bạn biết đối thủ đang “ăn” traffic từ những từ khóa nào mà bạn bỏ lỡ.
• BuzzSumo: Công cụ tuyệt vời để tìm ra các chủ đề đang viral và phân tích tại sao chúng lại được chia sẻ nhiều đến thế.
• Google Cloud Natural Language API: Sử dụng AI để phân tích sắc thái cảm xúc (tích cực/tiêu cực) của hàng ngàn bình luận khách hàng trong tích tắc.

Microsoft Excel/Google Sheets: “Vũ khí” kinh điển nhưng hiệu quả nhất để tổng hợp, phân loại và vẽ biểu đồ xu hướng.

Ứng dụng Content Analysis trong chiến dịch SEO & Marketing

Phân tích nội dung không phải là công việc lý thuyết, nó là xương sống của mọi chiến lược Digital Marketing với tính ứng dụng cực cao:

• Phân tích đối thủ cạnh tranh: Giúp bạn “mổ xẻ” cấu trúc bài viết của những trang đang đứng đầu. Họ dùng bao nhiêu thẻ H2? Họ chèn hình ảnh ở đâu? Họ sử dụng luận điểm nào để thuyết phục người đọc?
• Lắng nghe mạng xã hội (Social Listening): Thông qua việc phân tích các cuộc hội thoại tự nhiên, bạn sẽ hiểu được ngôn ngữ thực tế của khách hàng (Customer Language), từ đó viết nội dung “đúng điệu” với họ hơn.
• Tối ưu hóa nội dung cũ: Thay vì liên tục viết bài mới, hãy phân tích lại những bài cũ trên Web. Tìm ra những Content Gap – những câu hỏi người dùng thường hỏi nhưng bài viết của bạn chưa trả lời – để cập nhật và gia tăng thứ hạng SEO.

Content Analysis là gì? Công cụ phân tích tiện lợi sẽ là bài viết giúp cho bạn có được những kiến thức hữu ích. Thông tin là một tài sản và bộ não chúng ta chính là nơi để chứa những thông tin đó ngoại trừ các công cụ lưu trữ khác. Chúc các bạn thành công!