Hiện nay SSL là chứng chỉ bảo mật website khá phổ biến được nhiều doanh nghiệp sử dụng nhằm bảo mật dữ liệu an toàn tối đa trong quá trình truyền dữ liệu. Có rất nhiều loại SSL tương ứng với các loại website và mục đích bảo mật. Vậy làm sao để phân biệt được các loại SSL ứng với mục đích cần thiết. Cùng BKNS tham khảo bài viết này sau đây để có cái nhìn rõ ràng hơn về phân loại SSL nhé.

SSL là gì?

Để dễ dàng hơn trong việc phân loại SSL, bạn cần nắm được khái niệm SSL là gì. Khái niệm này đã được BKNS giải thích khá nhiều lần trong các bài viết trước, tuy nhiên với những ai tiếp cận bài viết lần đầu thì bên dưới là diễn giải đơn giản để bạn hiểu về nó. 

SSL – viết tắt là Sercure Sockets Layer – dịch nghĩa là lớp bảo mật socket nhiều lớp. Đây là một giao thức mạng có vai trò mã hóa thông tin truyền đi giữa máy khách và máy chủ thành những dạng mã hóa mà chỉ có hai bên mới đọc được. Nó làm cho việc thông tin được giải mã khó khăn hơn. Vì thế góp phần ngăn chặn sự tấn công của tin tặc đánh cắp dữ liệu trong quá trình dữ liệu được truyền đi. 

Tuy nhiên không phải kiểu SSL nào cũng như nhau, và vì thế trên tiêu chí kiểu xác thực chúng ta có 3 loại chứng chỉ SSL như bên dưới. 

Lý do thực sự phía sau việc phân loại SSL theo mức độ xác thực

Nhiều người lầm tưởng rằng: Chứng chỉ SSL càng đắt tiền thì khả năng chống hacker càng mạnh, mã hóa càng khó phá. Đây là một quan niệm hoàn toàn sai lầm!

Sự thật là, dù bạn sử dụng một chứng chỉ SSL miễn phí hay một chứng chỉ đắt đỏ nhất dành cho doanh nghiệp cấp cao, chuẩn mã hóa dữ liệu (Encryption) của chúng là hoàn toàn giống hệt nhau, hầu hết đều đang sử dụng thuật toán mã hóa 256-bit chuẩn công nghiệp hiện nay.

Vậy điểm khác biệt làm nên giá tiền và thứ hạng của SSL là gì? Đó chính là Mức độ xác minh danh tính (Validation).

Trên Internet, việc tạo ra một website giả mạo lừa đảo là vô cùng dễ dàng. Mã hóa dữ liệu (Encryption) chỉ đảm bảo thông tin không bị đánh cắp trên đường truyền nhưng nó không chứng minh được người nhận dữ liệu ở đầu bên kia có thực sự là bạn hay không.

Đây là lúc các Tổ chức cấp phát chứng chỉ (Certificate Authority – CA) bước vào cuộc chơi để phân loại SSL:

• Nếu tổ chức CA chỉ kiểm tra sơ sài: Họ chỉ yêu cầu bạn chứng minh mình có quyền kiểm soát tên miền (Domain). Mức độ này rất nhanh, tự động và thường rẻ (hoặc miễn phí). Tuy nhiên, độ tin cậy đối với khách hàng là thấp nhất vì bất kỳ ai (kể cả hacker) cũng có thể mua một tên miền và xin loại chứng chỉ này.
• Nếu tổ chức CA kiểm tra gắt gao: Họ sẽ yêu cầu bạn nộp giấy phép kinh doanh, xác minh số điện thoại, kiểm tra mã số thuế và thậm chí gọi điện trực tiếp để xác nhận sự tồn tại hợp pháp của doanh nghiệp bạn.

Kết luận: Tổ chức CA càng kiểm tra gắt gao và sâu sát danh tính của bạn, chứng chỉ SSL đó càng có giá trị và độ uy tín càng cao trong mắt người dùng truy cập. Người dùng (và cả các trình duyệt web) biết rằng đằng sau website này là một pháp nhân thực sự, đã được kiểm chứng bởi bên thứ ba uy tín, từ đó họ sẵn sàng thực hiện các giao dịch mang tính nhạy cảm.

Phân loại SSL dựa trên mức độ xác thực

Nhìn chung các SSL có chức năng tương tự nhau, tuy nhiên chúng có mức độ đáng tin cậy khác nhau, dựa trên kiểu xác thực được cung cấp. Kiểu xác thực này có thể là xác thực tên miền đăng ký, xác thực tên miền và độ tin cậy của tổ chức, hoặc xác thực tên miền và độ tin cậy của tổ chức nhưng ở một mức độ cao hơn. Cùng tìm hiểu rõ hơn từng kiểu xác thực ở phía dưới. 

Domain Validation – xác thực tên miền

Certificate Authority – CA – tổ chức xác thực sẽ kiểm tra quyền của người nộp đơn để sử dụng một tên miền cụ thể. Ngoài tên miền ra, chứng chỉ này không có thông tin để xác định công ty đồng thời không có thông tin khác được hiển thị ngoài thông tin mã hóa trong Secure Site Seal.

Đối với loại chứng chỉ SSL này bạn sẽ xác nhận quyền sở hữu tên miền thông qua xác thực email hoặc qua hồ sơ DNS. 

Vì không đòi hỏi thủ tục phức tạp, loại chứng chỉ này được cấp khá nhanh chỉ sau vài phút hoặc vài giờ yêu cầu. Nó phù hợp với các cá nhân hoặc tổ chức không quá quan tâm đến vấn đề bảo mật. 

Đây là loại chứng chỉ SSL rẻ nhất và thích hợp với các trang blog cá nhân hoặc các website nhỏ, chạy thử nghiệm,…

Organization Validation – xác thực tổ chức

CA ngoài kiểm tra quyền của người nộp đơn để sử dụng một tên miền cụ thể, họ còn rà soát thêm thông tin tổ chức. Thông tin công ty hiệu đính được hiển thị khi khách hàng click chuột vào Secure Site Seal, nhằm tăng cường độ tin cậy trang web. 

Loại chứng chỉ này sẽ được cấp trong vòng 2 đến 3 ngày làm việc, sau khi hoàn tất quá trình xác thực thông tin cơ bản của doanh nghiệp. Nó thích hợp cho các cổng thông tin thương mại điện tử, các doanh nghiệp quy mô vừa và nhỏ. 

Sự khác biệt lớn nhất giữa DV và OV là việc xác thực công ty được thực hiện bởi các nhà cung cấp chứng chỉ. Nó không có khả năng xác thực tốt như EV nhưng có khả năng tốt hơn DV. 

Extended Validation – xác thực mở rộng

Đây là loại chứng chỉ được đánh giá cao cho các trang web với hoạt động giao dịch trực tuyến. Đặc biệt các trang web chuyên ngành như bảo hiểm, tài chính ngân hàng,… 

Khác với 2 chứng chỉ trên, chứng chỉ EV đòi hỏi một quy trình xác thực nghiêm ngặt hơn. Thời gian xác thực cũng lâu hơn tầm 7-10 ngày để kích hoạt. Đây là loại chứng chỉ hiển thị các tổ chức mà chứng chỉ được cấp cho trong trình duyệt. Bạn dễ dàng kiểm tra được thông tin tổ chức khi nhấp vào biểu tượng ổ khóa trên thanh công cụ tìm kiếm. 

Certificate Authority (CA) kiểm tra quyền của người nộp đơn để sử dụng tên miền cụ thể, đồng thời kiểm tra mọi thông tin thuộc về tổ chức. Quá trình cấp chứng chỉ EV SSL Certificates định nghĩa rõ ràng trong EV Guidelines, như phê chuẩn chính thức của diễn đàn EV Guidelines vào năm 2007. Nó chỉ định tất cả các bước cần thiết cho một CA trước khi cấp chứng chỉ. 

Các bước xác minh bao gồm: 

• • Xác minh sự tồn tại pháp lý, thể chế và hoạt động của đơn vị.
• • Thẩm định danh tính của các đối tượng có đúng với hồ sơ chính thức.
• • Thẩm định rằng các đối tượng được độc quyền sử dụng các lĩnh vực quy định tại chứng chỉ EV SSL Certificates.
• • Thẩm định các đối tượng đã được ủy quyền đúng chứng chỉ EV SSL Certificates.

Chứng chỉ EV SSL Certificates có sẵn cho tất cả các loại hình doanh nghiệp, bao gồm các cơ quan chính phủ và các doanh nghiệp thuộc dạng công ty và doanh nghiệp thuộc dạng không phải công ty.

EV Audit Guidelines xác định các tiêu chí để một CA cần phải được kiểm toán thành công trước khi phát hành chứng chỉ EV SSL Certificates. Các cuộc kiểm toán được lặp đi lặp lại hàng năm để đảm bảo tính toàn vẹn của quá trình phát hành. Chứng chỉ EV sẽ cung cấp trên thanh địa chỉ HTTPS màu xanh lá cây khá uy tín.

Bạn có thể tham khảo hình ảnh bên dưới để thấy sự khác nhau rõ hơn về 3 kiểu xác thực. 

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Khi tìm hiểu và lựa chọn chứng chỉ bảo mật cho website, người dùng thường gặp không ít băn khoăn xung quanh các chuẩn xác minh. Dưới đây là những phân tích chi tiết từ chuyên gia giúp bạn tháo gỡ triệt để các thắc mắc phổ biến nhất.

Chứng chỉ SSL miễn phí (Let’s Encrypt) thuộc loại nào?

Chứng chỉ SSL miễn phí được cung cấp bởi các tổ chức như Let’s Encrypt hay ZeroSSL luôn thuộc cấp độ Xác thực Tên miền (DV SSL – Domain Validation).

Sở dĩ có điều này là vì các tổ chức cấp phát chứng chỉ miễn phí (CA) sử dụng một hệ thống tự động hóa hoàn toàn. Hệ thống này chỉ làm một nhiệm vụ duy nhất: kiểm tra xem bạn có quyền kiểm soát tên miền (domain) đó hay không (thông qua việc xác thực qua email, DNS hoặc file upload). Quá trình này hoàn toàn không có sự can thiệp của con người và bỏ qua bước thẩm định hồ sơ pháp lý của tổ chức đứng sau website.

Lời khuyên từ chuyên gia:

• Nên dùng cho: Các blog cá nhân, website giới thiệu thông tin đơn thuần, hoặc trang portfolio – nơi không diễn ra các giao dịch nhạy cảm.
• Tránh dùng cho: Các website thương mại điện tử, cổng thanh toán, hoặc hệ thống yêu cầu người dùng nhập thông tin cá nhân (mật khẩu, thẻ tín dụng). Lúc này, việc đầu tư vào chứng chỉ trả phí (OV hoặc EV) là yếu tố bắt buộc để xây dựng rào chắn bảo mật và củng cố niềm tin nơi khách hàng.

EV SSL còn hiển thị “Thanh Xanh” (Green Bar) trên trình duyệt không?

Câu trả lời ngắn gọn là Không. “Thanh Xanh” (Green Bar) trực quan từng là biểu tượng bảo chứng độc quyền của chứng chỉ EV SSL (Extended Validation), nhưng hiện tại đã không còn hiển thị trên thanh địa chỉ của các trình duyệt hiện đại.

Kể từ các bản cập nhật cách đây vài năm, những ông lớn công nghệ như Google Chrome, Mozilla Firefox hay Apple Safari đã quyết định gỡ bỏ giao diện thanh xanh này. Nguyên nhân cốt lõi là để tối giản hóa giao diện người dùng (UI), mang lại trải nghiệm duyệt web gọn gàng hơn trên cả máy tính lẫn thiết bị di động.

Tuy nhiên, việc mất đi “lớp áo” màu xanh không hề làm giảm đi giá trị cốt lõi và sức mạnh của EV SSL:

• Thông tin doanh nghiệp vẫn được bảo toàn: Khi khách hàng nhấp vào biểu tượng “ổ khóa” trên thanh địa chỉ và xem chi tiết chứng chỉ, toàn bộ thông tin về tên doanh nghiệp, vị trí địa lý và tổ chức cấp phát vẫn được hiển thị minh bạch.
• Độ uy tín cao nhất (Maximum Trust): EV SSL vẫn đòi hỏi một quy trình thẩm định hồ sơ pháp lý cực kỳ khắt khe. Việc sở hữu chứng chỉ này vẫn là lời khẳng định đanh thép nhất rằng doanh nghiệp của bạn là một thực thể hợp pháp, giúp bảo vệ khách hàng tuyệt đối khỏi các chiêu trò lừa đảo, giả mạo website (Phishing).

Việc thay đổi/nâng cấp mức độ SSL có làm ảnh hưởng đến SEO không?

Chắc chắn là Không. Việc bạn thay đổi nhà cung cấp chứng chỉ, nâng cấp từ SSL miễn phí (DV) lên các gói cao cấp (OV, EV), hay cài đặt lại chứng chỉ hoàn toàn không gây tác động tiêu cực đến thứ hạng SEO của bạn trên Google.

Về mặt thuật toán, Googlebot chỉ đánh giá việc website của bạn có đang chạy trên giao thức mã hóa HTTPS an toàn và hợp lệ hay không. Để đảm bảo SEO không bị “rung lắc” trong quá trình nâng cấp, bạn chỉ cần lưu ý:

1. Duy trì chuyển hướng đúng cách: Nếu bạn cài đặt lại từ đầu, hãy đảm bảo các cấu hình chuyển hướng 301 (301 Redirect) từ HTTP sang HTTPS vẫn đang hoạt động liền mạch, không làm gãy các liên kết cũ.
2. Cập nhật liên kết nội bộ (nếu cần): Đảm bảo không tồn tại lỗi “Mixed Content” (tức là trang tải qua HTTPS nhưng hình ảnh, tài nguyên bên trong lại tải qua HTTP).

Thậm chí, việc nâng cấp lên cấp độ OV SSL hoặc EV SSL còn mang lại hiệu ứng cộng hưởng tích cực gián tiếp cho SEO. Khi người dùng truy cập vào một website được xác thực danh tính tổ chức rõ ràng, cảm giác an toàn được nâng cao sẽ giúp:

• Giảm tỷ lệ thoát trang (Bounce Rate): Người dùng không còn vội vã rời đi vì e ngại rủi ro bảo mật.
• Tăng thời gian trên trang (Time on Site): Khách hàng yên tâm tìm hiểu sản phẩm và thực hiện giao dịch.

Đây chính là những tín hiệu trải nghiệm người dùng (UX) vô giá mà các công cụ tìm kiếm luôn khao khát tìm thấy để ưu tiên xếp hạng cao hơn cho website của bạn.

Kết luận

Tổng kết lại, việc phân loại SSL dựa trên mức độ xác thực đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an toàn và bảo mật thông tin truyền tải trên mạng. Ba cấp độ xác thực chính, gồm Domain Validation (DV), Organization Validation (OV), và Extended Validation (EV), cung cấp các mức độ khác nhau về độ tin cậy và chứng thực. Trên đây là những kiến thức về phân loại SSL theo kiểu xác thực mà BKNS gửi tới bạn. Hy vọng bạn có cái nhìn tổng quát hơn